Kıyivde tahminen 800 insannı birleştirgen Saba Qavesi: Hıdırlez olıp keçti

04.05.2026

Mayıs ayınıñ 2-nde Saba Qavesi leyhası çerçivesinde Kıyivdeki Squat 17b medeniyet merkezinde qırımtatar halq bayramlarından biri olğan ve yañartuv, bereketlik ve cemaatnıñ birligini timsal etken Hıdırlez bayramı qayd etildi. Tedbirge tahminen 800 insan qatıldı.

Tedbir edebiyatta Qırımğa bağışlanğan munaqaşadan başlandı. Munaqaşanıñ idarecisi jurnalist, prodüser, “Aqiqiy tarih” leyhasınıñ müellifi Akim Galimov, spikerleri ise Ukrayin institutınıñ baş müdiriniñ muavini, “Qırım inciri” cıyıntıqlarınıñ abadancısı Alim Aliyev ve “Or Qapudan topraq bar” («За Перекопом є земля») romanınıñ müellifi, yazıcı Anastasiya Levkova oldılar.

Bayram kontserti başlamadan evel Qırımtatar Milliy Meclisiniñ Reisi Refat Çubarov, Ukrayina halq mebusı Tamila Taşeva, em de aktör, rejissör ve “Qırım evi” devlet müessisesiniñ müdiri Ahtem Seitablayev musafirlerge hayırlav sözünen muracaat ettiler.

Öz çıqışında Refat Çubarov bayramnıñ teren manasını ve qırımtatar halqı içün onıñ müimligini hatırlattı:

«Bereket» sözü «Hıdırlez» sözüne pek sıq yoldaşlıq ete – qadimiy zamanlardan berli, bu künde adamlar ananeviy olaraq biri-birine yahşılıq tilegenler. Tasavur etiñiz: bahar, Qırım, acayip tabiat, ve adamlar er yerde Hıdırlez içün toplaşa. Olar ağır tarla işlerini bitirdiler, bol bereket bekleyler. Yaşlar er vaqıt bu bayramnı seve ediler, çünki küzde, bereket cıyılğan soñ, toylar olacaq – ve endi Hıdırlez künü olar biri-birine baqalar». 

Aynı zamanda o, bugün bir çoq qırımtatar bu bayramnı tuvğan toprağında qayd etmek imkânından marum olğanını ayrıca qayd etti:

«Biz endi Qırımda olmaq imkânından marum qaldıq, anda er yıl mayıs ayınıñ başında 40–50 biñge qadar adam umumiy Qırım Hıdırlez bayramına toplaşa edi. Amma birlik kerekligi qalmaqta – ve bugün de Hıdırlez Ukrayinada ve dünyanıñ çeşit memleketlerinde ötkerile, anda qırımtatarlar öz birligini saqlap, öz Vatanı aqqında ve işğalden azat etilgen Qırımğa qaytmaq aqqında sözler aytalar».

Meclis Reisi de milletni saqlap qalmaqnıñ müim esaslarını qayd etti:

«Er bir halqnı tuvğan toprağı saqlay – bizim içün o, Qırımdır. Er bir halqnı ana tili saqlay – bizim içün o, qırımtatar tilidir. Bizni iman, adet ve ananeler saqlay».

Soñunda o, teşkilâtçılarğa teşekkür bildirdi ve bütün musafirlerge hayırlı bayram tiledi.

Kün devamında zonalarda çeşitli medeniy programma keçirildi. Musafirler qırımtatar ve ukrayin çalğıcılarınıñ çıqışlarından zevq almaq, oyunlarğa qoşulmaq ve bayramnıñ canlı müitini sezmek imkânlarına saip oldılar. Musafirler içün Ukrayina halq artisti, bestekâr ve qırımtatar halq ağız yaratıcılığınıñ tedqiqatçısı Cemil Karikov, Şatur-Gudur qırımtatar qavmiy-pank-rok taqımı, Qırım asıllı ukrayin gruppası 18school, em de Dilâver Osmanov, Şevket Zmorka ve Ernes Osmanovnıñ iştirakinen Trio Musafir aldı qırımtatar halq muzıkası ansambli çala ve yırlay edi.

Tedbirniñ müim qısmı küreşniñ numayış çıqışları, açıq idman ve dostane yarışlar olıp, musafirler arasında büyük meraq doğurdı.

Yarmarlıq zonasında qırımtatar ve ukrayin ustalarınıñ dersleri – keramika, nağış, bezekçilik, ananeviy urba elementleri, çıraqlar, ağaçtan yapılğan mahsulatlar, tatlılar ve özgün urba taqdim etildi. Bundan da ğayrı, ananeviy qırımtatar aşlarınen – qave, tatlılar ve milliy yemekler olğan aş zonası bar edi. Bundan ğayrı, balalar içün qırımtatar örneklerinen boyalav kitapları azırlanğan edi, istegen er kes özüni qına resiminen yaraştıra bile edi.

Ayrı tedbir olaraq köbete yarışı oldı. «Köbete yarışması» yarışı on iştirakçi ve çoq musafirni aş ananeleri ve aile retseptleri etrafında birleştirip oldı. Ğalipler eki nominatsiyada – halq rey berüviniñ neticelerine köre ve jüri tayinlegen qıymet kesüvlerine köre – belgilendi.

Tedbirniñ hayriye ceeti de bar edi. Teşkilâtçılar Ukrayina Silâlı Quvetlerine yardım etmege yollanacaq para toplap oldılar.

Saba Qavesi: Hıdırlez ekinci kere birlik, medeniy hatırlav ve destek meydanına çevirildi, anda er kes Qırım ve qırımtatar medeniyetinen bağını duya bildi.

Tedbirniñ teşkilâtçıları arasında Squat 17b, qadın qırımtatar teşebbüsi Qadın Divanı, Qırım evi devlet müessisesi, CrimeaVOX mustaqil qırımtatar media leyhası ve Crimea Daily media teşebbüsi.

Tedbir Qırımtatar Milliy Meclisiniñ desteginen olıp keçti.

ФОТО: Владислава Вишнякова