Qara qış ayınıñ 12-si – Ukrayin siyasiy mabüsi künü

12.01.2026

Er yıl qara qış ayınıñ 12-nde Ukrayinada Ukrayin siyasiy mabüsi künü qayd etile. Bu kün 1975 senesi ukrayin siyasiy mabüsi ve dissidenti Vyaçeslav Çornovolnıñ teşebbüsinen tatbiq etildi. O, avtoritar sovet rejimine qarşılıq köstermege qarar bergen er bir adamğa ürmet köstermege ve cemaatnı Sovet Birliginiñ kommunistik rejiminiñ repressiyaları ve zalımlığına qarşılıq köstermege çağıra.

O yıllarda qırımtatar halqınıñ mecburiy sürgünlik yerlerinde esaslanğan tarihiy Vatanına qaytmaq ve milliy-topraq muhtariyetini ğayrıdan tiklemek içün qırımtatar milliy areketiniñ sabıq SSCBniñ bir çoq bölgesinde, hususan Ukrayina SSCniñ Qırım, Herson ve Zapoprijjâ vilâyetlerinde temsilcileri bar edi. Kütleviyligi, yüksek seviyedeki teşkilâtçılığı, siyasiy yönelişiniñ açıqlığı ve iştirakçilerniñ fedakârlığı sayesinde qırımtatar milliy areketi halqara seviyede tanıldı.

SSCBniñ dağılması ve mustaqil Ukrayinanıñ peyda olmasınen ukrayinlerge ve qırımtatarlarğa qarşı siyasiy repressiyalar ve taqipler keçmişte qalğan kibi körüne edi. Lâkin 2014 senesi kiçik ayda Rusiye ordularınıñ istilâsı ve Qırımnıñ vaqtınca işğalinden başlap, 2022 senesi ise Ukryainanıñ qıtaiy qısmına tolu miqyaslı istilâğa çevirilgen Rusiye-Ukrayina cenki kene de Rusiye işğalci memuriyeti tarafından Ukrayina vatandaşlarınıñ siyasiy taqip etilmesine yol açtı.

Bugün tek vaqtınca işğal etilgen Qırımda 328 insan siyasiy sebeplerden apiske alındı, olardan 180-i – qırımtatardır. Bu, qırımtatar halqı Rusiye işğalli akimiyet organları tarafından taqip ve repressiyalarnıñ maqsatlı siyasetiniñ obyekti olğanını köstere.

Qırımtatar Milliy Meclisi bütün vatandaşlarnı Qırım siyasiy mabüslerine qol tutmağa çağıra, hususan olarğa mektüpler yazıp, qorantalarına yardım etip, çeşit destek aktsiyalarını keçirip.

Qırımtatar Milliy Meclisi Kreml reineleri olaraq tutulğan bütün siyasiy mabüslernen birdemlik bildirip, olarnıñ azat etilmesi içün er türlü ğayretini köstermege devam etecek.