Mecliste Ukrayinadaki Avstraliya elçisinen körüşüv olıp keçti

19.01.2026

Qara qış ayınıñ 19-nda Kıyivde Qırımtatar Milliy Meclisini Ukrayinadaki Avstraliya Elçisi Pol LEMANN ziyaret etti, onı Elçihaneniñ ekinci kâtibi Ris de VİLD, siyaset ve adliye meseleleri idarecisi Anna ŞÇERBAK alıp bardı.

Qırımtatar Milliy Meclisi tarafından körüşüvde qırımtatar halqınıñ lideri, Ukrayina halq mebusı Mustafa CEMİLEV, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat ÇUBAROV, Meclis reisiniñ muavini İlmi UMEROV, Meclis azaları Riza ŞEVKİYEV ve Eskender BARİEV iştirak ettiler.

Meclis temsilcileri ilk evelâ Ukrayinağa arbiy, gumanitar ve energetik saalarda köstergen destekleri içün Avstraliyağa teşekkürler bildirdiler. Subetniñ esas mevzularından biri Avstraliyanıñ tamır halqlarınıñ aqlarını qorçalav tecribesi oldı.

Avstraliya elçisi Pol LEMANN qayd etti ki, Avstraliya Ukrayinanıñ topraq bütünligini qabul ete ve Rusiyeniñ Ukrayinağa qarşı tecavuzını takbih ete, Qırımnıñ kelecegi ise tek Ukrayina devleti ve qırımtatar halqı tarafından belgilenecek. O şunı da qayd etti ki, Avstraliyada aborigeb halqlarınıñ devamlı medeniyeti bar, ve bu, avstraliyalılarnıñ milliy kimliginiñ müim qısmıdır.

Paul LEMANN qırımtatarlarnıñ nazar noqtasını doğru añlamaq ve dünya qurumınıñ qoruvı meselelerini çezmek içün ğayretlerni birleştirmek kerekligini qayd etti: “Bizim baqışımız şundan ibaret ki, dünyada üstün olğan ya da üstün olğan memleketler olmamaq kerek”.

Mustafa CEMİLEV Rusiyeniñ qırımtatar halqına nisbeten asırlar devamında alıp barğanı repressiya siyaseti ve bu esnaslarnıñ zemaneviy devamı – repressiyalar, apis cezaları, insanlarnıñ hırsızlanması aqqında haber etti. O, qırımtatarlar içün, bütün qıyınlıqlarğa baqmadan, Vatanında yaşamağa devam etmekniñ müimligini qayd etti, amma Rusiye bir çoq insannı tuvğan toprağını terk etmege mecbur etken “şaraitni yarata”, dep qayd etti:

“2014 senesinden soñ, işğal şaraitinde, qırımtatarlar esasen qıtaiy Ukrayinağa köçti, amma 2022 senesi tolu miqyaslı istilâ başlanğan soñ, insanlar daa ziyade Avropa ve Amerikağa ketmege mecbur oldılar. Neticesinde qırımtatar diasporası bütün dünyağa tarqaldı. Farqlı tahminlerge köre, bu yılları yarımadanı 30-50 biñ qırımtatar terk etti. 300 biñ insan içün bu pek büyük raqam. Aynı zamanda Rusiye öz vatandaşları ile ealini deñiştirüv siyasetini alıp bara – farqlı tahminlerge köre, Qırımğa 1 millionğa yaqın insan köçürildi. Böyleliknen, işğal qırımtatar halqınıñ öz toprağında yaşayışı içün doğrudan-doğru telüke teşkil ete”, – dep Mustafa CEMİLEV qayd etti.

Meclis reisi Refat ÇUBAROV öz çıqışında siyasiy mabüsler meselesine diqqat ayırdı ve elçige qırımtatarlarnı deñiştirüv esnaslarına kirsetmek ıntıluvları Rusiye tarafından blok etilgeni aqqında bildirdi – “Azov” jurnalistleri ve arbiy hızmetilerini azat etmek meselesi de öyle. O, “Ukrayinanıñ tamır halqları aqqında” Ukrayina qanunını amelge keçirmek müimligini qayd etti ve Ukrayinanıñ Avstraliya tecribesini tamır halqlarınen işbirlik saasında ögrenmesini ve qullanmasını istegenini bildirdi.

Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azası Eskender BARİEV, 2026 senesi Antaliyada keçirilmesi planlaştırılğan ve Avstraliya ve Türkiye tarafından teşkil etilmesi beklenilgen BMTnıñ İklim konferentsiyasınıñ (COP31) azırlanuvında tamır qırımtatar halqınıñ vekilleriniñ mütehassıs iştiraki meselesini kötermege teklif etti. Bu teklifniñ aktualligi, Qırım yarımadasınıñ uzun müddetli işğali ve bu meselelerniñ eñ yüksek halqara seviyede muzakere etilmesiniñ zaruriyeti sebebinden, felâketli ekologik aqibetlerden sebep ola.

Qırımtatar Milliy Meclisiniñ vekilleri, Avstraliya parlamenti tarafından 1944 senesi mayıs ayınıñ 18-nde qırımtatar halqınıñ zorbalıqnen sürgün etilmesini qırımtatar halqınıñ genotsidi olaraq tanılmasına ve Qırım işğaline Rusiyeniñ qırımtatar halqına nisbeten genotsid siyasetiniñ devamı olaraq baqılmasına ümüt beslegenlerini bildirdi.

Körüşüvni bitirgende Refat ÇUBAROV tamır halqlarını ürmet etken devletlernen ortaqlıq munasebetleriniñ inkişafınıñ müimligini qayd etti ve tek Ukrayinanıñ istiqrarı ve ğalebesi taqdirinde qırımtatar halqınıñ sağ qalmaq şansı olacağını qayd etti.

Avstraliya elçisi Pol LEMANN körüşüv, Ukrayinadaki vaziyetke, hususan işğal etilgen Qırımdaki vaziyetke dair fikir ve qıymetlendirme paylaşması, em de Ukrayina ve onıñ ortaqlarınıñ Ukrayina devletiniñ topraq bütünligi ve halqara seviyede tanılğan sıñırlarında suverenitetini ğayrıdan tiklemek içün ğayretlerini muzakere etkeni içün teşekkür bildirdi.

Körüşüvniñ soñunda taraflar Avstraliya ve Ukrayinanıñ tamır halqlarınıñ tarihı ve medeniyetini aks ettirgen neşir ve hatıralarnen paylaştılar.